Kamu Personeli Alım İlanlarına Başvuru Şartları Nelerdir

Devlet memurluğuna başvuru için aranan genel ve özel şartlar, sınav zorunluluğu ve istihdam şekilleri kanun maddelerine dayanılarak anlatıldı.

Memurix Haber Merkezi

24 Eylül 2026 · Güncelleme: 23 Eylül 2026

Kamu personeli alım ilanlarına başvurmak isteyenler için temel çerçeve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile çizilir. Kanunun 48 üncü maddesi, Devlet memurluğuna alınacaklarda aranacak genel ve özel şartları tek tek sayar. Bu şartlar hem merkezi hem de kurumların kendi ilanlarında yayımladığı özel koşulların dayanağını oluşturur. Şu an sitede başvurusu süren kamu ilanı sayısı 36 olarak görülmektedir.

Genel şartların başında Türk vatandaşı olmak gelir. Bunun yanında adayların Kanunun yaş şartlarına ilişkin maddesindeki, öğrenim şartlarına ilişkin maddesindeki koşulları taşıması aranır. Ayrıca kamu haklarından mahrum bulunmamak da genel şartlar arasında sayılır.

Kanun, belirli suçlardan mahkûmiyeti olanların memur olarak alınmasına engel getirir. Kasten işlenen bir suçtan dolayı belirli sürenin üzerinde hapis cezası almış olanlar ile zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma ve benzeri suçlardan mahkûm olanlar bu kapsamda değerlendirilir. Bu tür bir mahkûmiyetin bulunması, affa uğramış olsa bile başvuruya engel sayılabilir.

Askerlik durumu da genel şartlar arasında yer alır. Adayın askerlikle ilgisinin bulunmaması, askerlik çağına henüz gelmemiş olması ya da askerlik çağına gelmişse muvazzaf hizmetini yapmış, erteletmiş veya yedek sınıfa geçirilmiş olması gerekir. Bunun yanı sıra görevin sürekli biçimde yapılmasına engel olabilecek akıl hastalığı gibi bir durumun bulunmaması şartı da aranır.

Genel şartlara ek olarak her kadronun kendine özgü özel şartları da vardır. Bunlardan biri, hizmet görülecek sınıf için kanunda belirtilen öğretim ve eğitim kurumlarından diploma almış olmaktır. Diğeri ise ilgili kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aradığı ek şartları taşımaktır; bu nedenle her ilanın kendi metni dikkatle incelenmelidir.

Genel ve özel şartları taşımak tek başına yeterli değildir; Devlet kamu hizmet ve görevlerine memur olarak atanacakların açılacak Devlet memurluğu sınavlarına girmesi ve bu sınavı kazanması şarttır. Sınavların yapılış usul ve esasları, sınavlar için Devlet Personel Başkanlığınca hazırlanan genel yönetmelikle belirlenir. Bazı hizmet ve görevler ise sınava tabi tutulmadan doldurulabilir; bunların hangileri olduğu da aynı yönetmelikle düzenlenir.

Kamu hizmetleri yalnızca memurlar eliyle değil, sözleşmeli personel, geçici personel ve işçiler eliyle de yürütülür. Memur, Devlet ve diğer kamu tüzel kişiliklerince genel idare esaslarına göre yürütülen asli ve sürekli kamu hizmetlerini ifa ile görevlendirilen kişi olarak tanımlanır. Sözleşmeli personel ise kalkınma planı ve iş programlarındaki önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi veya işletilmesi için gereken özel meslek bilgisi ve ihtisasa ihtiyaç duyulan, geçici ve istisnai nitelikteki işlerde, mali yılla sınırlı sözleşmeyle çalıştırılan kamu hizmeti görevlisi olarak tanımlanır.

Cumhurbaşkanınca belirlenecek pozisyon unvanlarında, işin geçici olma şartı aranmaksızın sözleşmeli personel istihdam edilebilmesi de mümkündür. Bu kapsamda çalışan sözleşmeli personelden aynı kurumda üç yıllık çalışma süresini tamamlayanlar, bu sürenin bitiminden itibaren belirli bir süre içinde talepte bulunmaları halinde bulundukları yerde aynı unvanlı memur kadrosuna atanabilir. Memur kadrosuna geçenler, aynı yerde en az bir yıl daha görev yapmakla yükümlü tutulur.

Devlet Arşivleri Başkanlığı, yayımladığı bir ilana ilişkin düzeltme duyurusu yaptığını bildirmiştir. Bu ilana göre başvurular Eylül ayı içinde alınacak, başvuru süreci 17 Eylül ile 24 Eylül tarihleri arasında yürütülecektir. Bu örnek, kurumların ilan sürecinde düzeltme yapabildiğini ve adayların ilan metnini son haliyle takip etmesi gerektiğini göstermektedir.